Chip Centrino được giới thiệu tới người dùng lần đầu tiên vào tháng 3 năm 2003 dưới cái tên Carmel. Nét chính của nền tảng Carmel là CPU Centrino đầu tiên có mã Banias kết hợp với giải pháp mạng không giây Intel 802.11b.
Lược sử thời gian:
Thực tế thì sự thành công của dòng Centrino đầu tiên chính là ở CPU với việc giảm thiểu trong tiêu thụ điện năng so với bất kì chip Intel nào vào thời điểm đó, và chính dòng chip này đã vực lại Intel để đưa Intel trở lại đường đua với AMD trong thị trường chipset dành cho máy tính xách tay.
Sau đó gần 16 tháng, vào tháng 4 năm 2004 Intel cho ra mắt Centrino CPU thế hệ thứ 2 với mã Dothan. Trên tổng thể Dothan không đem lại một bước bứt phá vượt bậc như Banias nhưng cũng có những thành công nhất định do Intel đã mở rộng cache và chỉnh sửa nhiều lỗi trong cấu trúc bộ xử lý mà vào thời điểm ra mắt Banias Intel chưa thể sửa được. Nền tảng Centrino sau đó được nâng cấp tốt hơn với thế hệ thứ 3 – Sonoma – với chipset mới đi cùng giải pháp không dây 802.11g. Sự thay đổi lớn nhất của Centrino là thế hệ thứ 4 có tên là Napa với nền tảng bộ vi xử lý kép. Việc dùng Duo Core đã cho phép người dùng có thể làm việc tốt hơn rất nhiều mà không phải quá lo ngại về việc thời gian sử dụng pin bị rút ngắn lại. Ngay sau đó Merom ra mắt thành phần là bộ vi xử lý Core 2 Duo dùng công nghệ 65nm. Và mới đây, Intel cho ra mắt Centrino đệ Ngũ – Santa Rosa. Và vào thời điểm hiện tại, khi mà bất cứ ai đi mua 1 chiếc máy tính xách tay mới đều được “tiêm nhiễm” cái tên Santa Rosa từ người bán, ta hãy cùng nhau xem Santa Rosa là cái gì mà Intel lại muốn làm cho nó có sự quyến rũ đến mê hoặc như vậy.
Cũng như tất cả các nền tảng Centrino khác, Santa Rosa là mã tên được đặt cho một tập hợp các thiết bị của Intel gồm CPU, chipset và wireless Ethernet. Ta cũng có thể thêm một thiết bị tùy chọn thứ 4 – Intel Turbo Memory - để cấu thành Santa Rosa.
CPU của Santa Rosa dùng chung bộ vi xử lý Core 2 Duo với công nghệ 65nm như của Merom nhưng đã được tinh chỉnh vài chỗ. Điểm khác biệt lớn nhất và rõ ràng nhất của CPU Santa Rosa là FSB đã được đẩy lên 800MHz thay cho 667MHz của Core Duo hay Core 2 Duo. Việc nâng FSB lên sẽ giúp ta nâng cao hiệu suất xử dụng và tăng tốc độ clock. Intel cũng đã cho ra mắt công nghệ SpeedStep để hỗ trợ FSB ở tốc độ 800MHz.
Ở các nền tảng Centrino trước, CPU chỉnh tốc độ clock theo nhu cầu sử dụng bằng một cách đơn giản là tự chỉnh clock multiplier ở mức tương ứng. Ví dụ nếu ta có Core 2 Duo ở tốc độ 2.33GHz chạy ở mức 14x multiplier với 667MHz FSB thì khi ta làm những công việc cơ bản như lướt web hay soạn thảo văn bản thì CPU có thể giảm clock multiplier trong khi vẫn giữ nguyên tần số FSB để giảm mức tiêu thụ năng lượng. Còn với Santa Rosa, Intel đã cho phép điều chỉnh cả multiplier của CPU lẫn tần số FSB để giảm thiểu việc sử dụng điện năng. Tần số FSB có thể chạy ở mức 800MHz với multiplier là 14x hoặc chỉ chạy 50% tần số ở mức 400MHz, điều mà các CPU ở thế hệ trước không thể làm được.
Intel cũng cải thiện việc tiết kiệm năng lượng khi máy ở trạng thái idle. Với trạng thái Enhanced Deeper Sleep, cả hai lõi CPU và chipset sẽ giảm năng lượng ở mức tối đa mà không làm tắt hệ thông hoàn toàn.
Tuy nhiên công nghệ đáng đồng tiền bát gạo nhất của Santa Rosa là Dynamic Acceleration Technology. Mặc dù trên thực tế hiện tại rất nhiều chương trình sử dụng môi trường lõi đôi hoặc đa lõi nhưng cũng có còn rất nhiều chương trình vẫn hoạt động bằng lõi đơn, vì thế ta sẽ có hiện tượng một lõi sẽ hoạt động tối đa trong khi vẫn ta vẫn phải cung cấp điện năng cho lõi còn lại. Intel đã đưa ra cách giải quyết vấn đề này với công nghệ Smart Cache cho dòng Duo Core hơn 1 năm về trước. Thay vì phân bổ cache tới từng lõi CPU, Smart Cache là một nơi bộ nhớ chung mà cả 2 lõi đều có thể truy cập để khi một lõi đang ở tình trạng tải cao thì lõi đó có thể truy cập vào tất cả cache chứ không chỉ vào mỗi phần được chia sẻ lúc đầu.
Còn với Dynamic Acceleration Intel đã tiến thêm một bước dài bằng cách làm cân bằng các phân vùng tài nguyên một cách cẩn thận hơn. Khi khởi động 1 chương trình đơn nhiệm Santa Rosa sẽ tắt một lõi CPU đi để loại bỏ sự phung phí năng lượng. Chưa hết, khi lõi thứ hai ở trạng thái idle, tốc độ clock ở lõi đang hoạt động sẽ được nâng lên để tăng hiệu suất sử dụng. Intel đã rất cẩn thận khi không làm tác động tới TDP vì thế việc tăng tần số ở lõi hoạt động sẽ chỉ tạo nên một nhiệt lượng tương đương với nhiệt lượng của cả 2 lõi khi chạy ở tốc độ bình thường.
Nền tảng Santa Rosa sẽ được chia thành hai dòng sản phẩm riêng biệt. Dòng sản phẩm dành cho người dùng thông thường sẽ vẫn được mang tên Centrino Duo trong khi dòng máy dành cho kinh doanh sẽ có tên mới là Centrino Pro. Tuy có khác biệt về tên gọi nhưng cơ bản hai nền tảng này đều dựa trên bộ vi xử lý Core 2 Duo.
Với Centrino Pro, Intel ngắm tới lượng khách hàng có cài đặt Intel hệ thống có vPro. Centrino Pro sẽ là nền tảng động đầu tiên không liên kết với vPro, điều này sẽ giúp cho các máy tính xách tay của công ty bạn có cùng 1 hệ thống Active Management Technology như ở trên những máy để bàn. Với người dùng hay đi lại, họ sẽ thường đem máy ra khỏi công ty để đi đây đó, điều này sẽ làm tăng khả năng nhiễm virus cho máy họ dùng. Với AMT khi người dùng đem máy trở lại công ty máy sẽ được quét, phong tỏa và xóa virus từ xa qua phòng IT mà không cần phải có bất cứ động thái nào từ phía người sử dụng. Thường trong phòng IT việc tốn thời gian và tiền bạc nhất là việc hỗ trợ kỹ thuật qua điện thoại. vì thế khả năng có thể truy cập các hệ thống từ xa sẽ giúp giảm được rất nhiều chi phí. Người quản lý có thể đặt ra lịch bảo trì định kỳ cho từng máy vì thế nếu chẳng may có máy nào đó bị nhiễm virus thì hệ thống có thể tự động khôi phục lại hiện trạng từ lần back up cũ gần nhất, tất cả đều được điều khiển từ xa.
Xương sống của nền tảng Santa Rosa là Mobile 965 Express Chipset. Với giải pháp đồ họa GMA X3100 chạy ở tốc độ 500 MHz, tương tự chip Xenos trong Xbox360 và nVidia GeForce 8800 đã giúp cho đồ họa có thể hỗ trợ Windows Vista với đầy đủ các hiệu ứng của Aero một cách hoàn hảo. Intel cũng thông báo là giải pháp đồ họa này sẽ hỗ trợ hoàn toàn DirectX 10 và có thêm công nghệ INTEL Clear Video tương tự với AVIVO và PureVideo của AMD và Nvidia. So với chipset 945 đời trước, 965 sẽ hõ trợ tốt hơn SATA với 3 cổng SATA 3.0 Gbps mặc dù thường thì người dùng chi cần đến RAID 0 hoặc RAID 1 nhưng việc có thêm 1 một ổ cứng nữa chưa bao giờ là điều thừa thãi. Số cổng USB 2.0 sẽ được nâng lên 10 cổng và sẽ có 6 đường dành cho 1x PCI-Express.
Intel cũng hứa hẹn sẽ hỗ trợ EM64T, nói một cách khác là sẽ tương thích với 64bits và cũng sẽ giới thiệu SSE3, SSSE3 và VT Technology.
Một công nghệ đắt giá nữa mà Intel cho trình làng là Intel Turbo Memory với 1GB bộ nhớ NAND Flash và một bảng điều khiển gắn trong 1 khe mini PCIe được hỗ trợ để hoạt động với Windows Vista qua việc dùng Vista ReadyBoostm ReadyDrive và SuperFetch.
Trên lý thuyết thì Turbo Memory sẽ là thứ mà bất cứ người dùng Vista nào mong muốn nhưng trên thực tế thì vào thời điểm hiện tại thì nhóm thử nhiệm chưa thấy hiệu suất tăng vọt khi sử dụng Intel Turbo Memory.
Ngoài việc khởi động máy không có gì tăng khi sử dụng nền tảng thử nhiệm Santa Rosa được Intel cung cấp, thật bất ngờ là thời gian hibernate còn diễn ra lâu hơn khi sử dụng Intel Turbo Memory.
Có thể đó là do khả năng tương thích của Turbo Memory vẫn chưa hoàn toàn phù hợp với máy được test, mong rằng Intel sẽ sớm ra bản update BIOS để hỗ trợ tốt hơn.
Sau đây là những bài test với nhiều chương trình khác nhau giữa máy tính có Santa Rosa với máy tính Core2Duo:
Đầu tiên là SYSMark2007 vừa ra mắt, tương thích hoàn toàn với Windows Vista.
Như các bạn thấy thì nền tảng Santa Rosa có CPU chạy ở FSB 800MHz, hơn nền Napa 667MHz 2,87%, nhưng trên bài test này thì điểm số của chip cao cấp nhất so với Nâp 2.33GHz cũng chỉ là 4 điểm. Điều đó cho thấy sự khác biệt giữa 2 dòng chip này là rất nhỏ.
Tiếp theo ta đến với WorldBench 6 Beta 2
Cũng tương tự như với SYSMark, ta chưa thấy có đột biến gì ở lần test này.
Chuyển sang Multimedia, ta hãy thử xem khi decode Windows Media 9 và Divx thì tốc độ sẽ như thế nào:
Vẫn là những khoảng cách không quá cách biệt…
Cuối cùng ta hãy thử với các test dựng hình 3D với 3ds max 9 và Cinebench 9.5.
Khi test 3ds max 9 chúng ta sẽ hấy được năng suất tăng lên hơn 6%, phần lớn là dựa vào một FSB lớn hơn.
Tương tự với Cinebench 9.5, ta thấy năng suất tăng xấp xỉ 5% khi so với nền Napa, mặc dù không phải là lớn nhưng đây cũng là những con số khá khích lệ đối với nhóm thử nghiệm.
Tiêu thụ năng lượng
Quay sang khía cạnh tiêu thụ năng lượng, ta hãy thử xem năng lượng được tiêu thụ như thế nào ở chế độ idle và ở chế độ 100% khi chạy WME9:
Khi máy tính ở chế độ idle, ta thấy rõ là Santa Rosa tiêu thụ ít hơn so với Napa. Theo tôi thì điều này có được vì khả năng chạy ở FSB ở mức thấp khi đang idle và nâng cấp việc handshaking giữa chipset và CPU. Cả hai chức năng trên chỉ hoạt động khi máy ở trạng thái idle, vì thế việc thời gian sử dụng được kéo dài hơn cũng là điều hợp lý.
Khi chạy ở mức 100%, ta thấy Santa Rosa tiêu thụ năng lượng nhiều hơn một chút so với nền tảng trước. Điều này cũng có thể hiểu được khi Santa Rosa có FSB lớn hơn và trên thực tế thì Intel cũng không có một bước tiến nào lớn trong việc quản lý năng lượng khi máy tính đang hoạt động.
Kết luận:
Nếu bạn đang tìm kiếm 1 laptop mới thì việc có mác Santa Rosa nghe cũng rất hấp dẫn. Với nhiều tính năng mới nhất và với dòng GeForce 8M mới ra lò của Nvidia hứa hẹn sẽ hỗ trợ DirectX10 đầy đủ cũng là một điều thu hút người dùng. Các chức năng mới của Santa Rosa vẫn còn chưa có thời gian để người dùng trải nhiệm, nhưng ta cũng có thể thấy Turbo Memory là lá bài chiến lược của Intel để quyết định sự thành công của Santa Rosa. Để đánh giá xem Santa Rosa có thực sự đáng để bạn nâng cấp không thì ta hãy chờ đợi xem Intel và các nhà sản xuất sẽ đưa ra dòng máy nào có thể hỗ trợ một cách ổn định và đầy đủ tất cả những gì Santa Rosa đem lại. Hãy để thời gian đánh giá.
Dưới đây là bảng các dòng sản phẩm sẽ ra mắt:
Người viết: Hassler
Biên tập: HHVN




